OBRAZ ŚWIĘTEJ RODZINY Z ENFIELD

Dnia 18 kwietnia 2021 roku Ksiądz Prałat Stefan Wylężek, Rektor Polskiej Misji Katolickiej, uroczyście poświęcił obraz świętej Rodziny, namalowany na specjalne zamówienie dla naszej wspólnoty parafialnej przez artystę malarza Marcina Uliarczyka. Obraz został ufundowany przez Księdza Proboszcza Macieja Michałka, jako dar dla parafii Świętej Rodziny w Enfield.

Kompozycja obrazu nawiązuje do naszego parafialnego logo i wpisuje się we współczesny typ ikonograficzny świętej Rodziny. Na płaszczyźnie symbolicznej obraz czerpie z bogactwa tradycji kanonu sztuki ikonopisarskiej, jednocześnie ilustruje życie polskich rodzin na emigracji.

Obraz przedstawia Pana Jezusa, Najświętszą Maryję Pannę i Świętego Józefa. Centralną postacią jest Chrystus o dziecięcej fizjonomii, określanej w ikonografii jako Emmanuel, czyli „Bóg z nami”. On skupia główną uwagę widza, co jeszcze bardziej jest spotęgowane przez to, że Jego twarz znajduje się na przecięciu przekątnych obrazu. Po obu bokach Jezusa na drugim planie zostały umieszczone postaci Maryi i Józefa. Kompozycja sytuująca Syna Bożego w centrum Świętej Rodziny ma również głębokie znaczenie teologiczne i symboliczne. Aby rodzina mogła być świętą musi koniecznie postawić Boga w centrum swojego życia, wtedy będzie zdolna do spełnienia swojej misji: przyjęcia życia i stworzenie warunków do jego rozwoju.

Święty Józef umieszczony został po lewej stronie Pana Jezusa. Przedstawiony jest w pozycji stojącej, w delikatnym ukłonie. Jego postawa wyraża pokorę wobec tajemnicy Wcielenia Syna Bożego, gotowość służby i posłuszeństwo. Józef całą uwagę skupia na Bogu, co doskonale ilustruje Jego spojrzenie pełne miłości i troski. Jest w Nim też gotowość do działania, a odzwierciedla to gest Jego ręki, gotowej do ochrony Jezusa. Oddanie siebie Bogu, posłuszeństwo Jego woli, wsłuchanie się w Jego słowa – to wszystko obleczone jest w symboliczny język koloru. Brązowa szata wyraża pokorę i uległość Świętego. Brąz to też kolor ziemi. W ikonografii oznacza to co ziemskie, materialne i ludzkie, symbolizuje więc Jego czysto ludzką naturę, z którą musiał się wielokrotnie zmagać. Święty Józef z naszego obrazu jest mężczyzną z krwi i kości, wsłuchanym i zapatrzonym w Boga, dbającym o swoją Rodzinę, ale też człowiekiem który mocował się ze swoją grzesznością. Jest namalowany z niezwykłą prostotą, co koresponduje ze współczesną estetyką. Nawet nimb, który przypomina o chwale świętości jest zwyczajny, w kolorze ziemi.

Obok Świętego Józefa, po prawej stronie Syna Bożego stoi Maryja. Jej wizerunek nawiązuje, choć nie wprost, do najstarszego i najpopularniejszego typu ikonograficznego, znanego jako Hodegetria co z greki oznacza <Wskazująca Drogę> (w tym kontekście drogę do zbawienia, która wiedzie przez Chrystusa). Gestem dłoni pokazuje jedynego Zbawiciela świata - Jezusa, który jest „drogą, prawdą i życiem”(J 14,6). Maryja ma na sobie bordowo-brązowy płaszcz. Jest to zwyczajne, codzienne, wręcz robocze ubranie. Jedynie błękitny skrawek rękawa sukni przypomina przynależność Maryi do sfer nieba, Jej duchowość i mistyczność, Jej relację z Trójcą Świętą. Na głowie nosi krótki biały welon, który jest symbolem czystości, ale też wybrania przez Boga na Matkę Syna Bożego. Długość welonu Maryi wskazuje, że jest ona również zwyczajną żoną i matką. Pod welonem widać Jej piękne, długie rozpuszczone włosy, co nie jest typowe dla ikony, ale jeszcze bardziej osadza obraz we współczesności. I Jej głowę okala zwyczajny nimb, w brązowym odcieniu, podobnie jak u Świętego Józefa. Na twarzy Maryi rysuje się delikatny uśmiech, który podkreśla pewność Jej wyboru. Maryja z obrazu z Enfield patrzy w nasze oczy. Widzi nasze radości i smutki, sukcesy i porażki, nasze codzienne życie i tęsknoty. Jest dziewczyną, matką i żoną. Jest kobietą, która w Kanie Galilejskiej zauważyła, że zabrakło wina, która zaprasza nas do zaufania Bogu, mówiąc: „Zróbcie wszystko cokolwiek Wam powie.”(J 2,5).

Jezus Chrystus stoi na pierwszym planie z rozłożonymi rękoma. Tym gestem przygarnia tych, których woła do swojego Serca: „Przyjdźcie do Mnie wszyscy, którzy utrudzeni i obciążeni jesteście, a Ja was pokrzepię.” (Mt 11,28). Szeroko rozłożone dłonie to też zapowiedź ofiary na krzyżu, to tam z Jego przebitego boku narodził się Kościół. Wokół głowy Zbawiciela namalowany jest nimb z wpisanym znakiem krzyża, taki nimb na ikonie może mieć jedynie któraś z Osób Trójcy Świętej. Szata Pana Jezusa ma kolor biały, który symbolizuje chwałę i moc Bożą. Wyraża też niewinność Chrystusa i Jego Boską naturę. Ta biel przywołuje również białą szatę otrzymaną na chrzcie świętym jako symbol naszego zanurzenia w Jezusie Chrystusie. Czerwony płaszcz Zbawiciela wskazuję na Jego królewską godność. Oznacza też człowieczeństwo Jezusa, Jego mękę, krew i cierpienie, także ludzką naturę. Biel i czerwień to obraz Chrystusa, który będąc Bogiem jest prawdziwym człowiekiem.

Święta Rodzina wybrała sobie naszą wspólnotę, by być naszymi Patronami. Podobnie jak Rodziny naszej parafii poznała smak życia na emigracji. Zapraszam do kontemplacji obrazu Świętej Rodziny z Enfield. Niech będzie ona dla nas wzorem i umocnieniem. Tutaj czekają na nas otwarte ramiona Zbawiciela.

parafia-enfield-obraz-sw-rodziny-01.jpg